Dane badawcze

Czym są dane badawcze? 

Dane badawcze to wszelkie informacje cyfrowe powstające w trakcie badań naukowych lub wykorzystywane do ich prowadzenia. Mogą obejmować m.in. obserwacje terenowe, dane eksperymentalne, sekwencje genetyczne, obrazy, modele oraz metadane opisujące kolekcje biologiczne. 

Na naszym Wydziale szczególną rolę odgrywają dane dotyczące bioróżnorodności oraz kolekcji biologicznych, które stanowią podstawę dalszych badań i współpracy naukowej. 

 

Dlaczego udostępniamy dane badawcze? 

Udostępnianie danych badawczych jest kluczowym elementem współczesnej nauki i otwartej współpracy. Dzięki temu możliwe jest: 

  • zwiększenie przejrzystości i wiarygodności badań – inni naukowcy mogą weryfikować wyniki i metodologię, 

  • ponowne wykorzystanie danych w nowych projektach – dane mogą służyć do dalszych analiz lub badań porównawczych, 

  • zwiększenie widoczności oraz cytowalności wyników badań – publikacja danych zwiększa zasięg i wpływ pracy naukowej, 

  • wspieranie współpracy krajowej i międzynarodowej – udostępnione dane ułatwiają wymianę wiedzy i prowadzenie wspólnych projektów, 

  • spełnienie wymagań grantodawców – wiele instytucji finansujących badania, takich jak NCN czy Komisja Europejska, wymaga otwartego udostępniania danych. 

 

Udostępnianie danych powinno odbywać się zgodnie z zasadami FAIR, które definiują, że dane powinny być: 

  • Findable – możliwe do odnalezienia, z unikalnym identyfikatorem i metadanymi, 

  • Accessible – dostępne dla uprawnionych użytkowników w sposób przejrzysty, 

  • Interoperable – łatwe do połączenia i analizy w połączeniu z innymi zbiorami danych, 

  • Reusable – możliwe do ponownego wykorzystania dzięki kompletnej dokumentacji i jasnej licencji. 

 

Zasady FAIR

Stosowanie zasad FAIR zwiększa wartość naukową danych, ułatwia ich publikację w repozytoriach takich jak GBIF i wspiera efektywne zarządzanie projektami badawczymi. 

Dobre praktyki przygotowania danych 

Przed publikacją danych warto: 

  • przygotować kompletne i jednoznaczne metadane, 

  • stosować otwarte i powszechnie używane formaty plików (CSV, DwC-A), 

  • opisać metodologię i strukturę danych, 

  • uwzględnić ochronę danych wrażliwych oraz prawa własności intelektualnej. 

 

Plan Zarządzania Danymi (Data Management Plan) 

Zaleca się przygotowanie Planu Zarządzania Danymi (DMP) na etapie planowania projektu. DMP określa m.in.: 

  • rodzaj i format danych, 

  • zasady tworzenia metadanych, 

  • sposób przechowywania i zabezpieczenia danych, 

  • warunki udostępniania danych po zakończeniu projektu. 

Więcej informacji i wzory dokumentów znajdują się na stronie UG - Data Management Plan

 

 

Pokaż rejestr zmian
Data publikacji: czwartek, 24. Kwiecień 2025 - 11:09; osoba wprowadzająca: Katarzyna Wszałek-Rożek Ostatnia zmiana: środa, 4. luty 2026 - 14:14; osoba wprowadzająca: Katarzyna Wszałek-Rożek